Fed’in enflasyonun gerisinde kaldığı konusunda ekonomistler hemfikir; pekala ne kadar süratli hareket edecek?

YodaUsta

New member
Fed bugünlerde ABD’de nadiren görülen bir şey yapmayı başardı: Demokrat ve Cumhuriyetçi partilerin üyeleri bir fikir birliğine ulaştırdı.

Amerikan İktisat Birliği’nin bu yılki yıllık toplantısında, siyasi yelpazenin her iki kanadından önde gelen ekonomistler, Fed’in hala pandemi tarafınca kuşatılmış iktisatta enflasyon patlamasını denetim altına alma savaşında eğrinin gerisinde olduğu konusunda hemfikirler.

Genel olarak Fed’in daha sıkı bir nakdî duruşa yönelmesini memnuniyetle karşılarken fiyat baskılarının bu yıl hafifçelese de, enflasyonun merkez bankacılarının iddia ettiği kadar yavaşlayacağından şüpheliler.


Pazar günü sona erecek üç günlük sanal konferansa katılanlar içinde, her ikisi de Demokrat olan eski Hazine Bakanı Lawrence Summers ve eski Beyaz Saray baş ekonomisti Jason Furmanvardı. Para ekonomisti John Taylor ve Cumhuriyetçi idarelerde vazife yapmış eski İktisat Danışmanları Kurulu Lideri Glenn Hubbard’a dikkat çektiler.

Tüm ekonomistler – bilhassa de sol görüşlüler – enflasyon tehdidi ve Fed’in buna gecikmiş yansısı konusunda alarm vermiyorlar.

Demokrat Lider Bill Clinton’ın Beyaz Saray baş ekonomisti olan Nobel Ödüllü Joseph Stiglitz, merkez bankasına ihtiyatlı davranma davetinde bulundu. Stiglitz, daha yüksek faiz oranlarının enflasyonu üst itmeye yardımcı olan arz meşakkatini ve global düşünceleri çözmeyeceğini savundu. Buna ek olarak, işgücüne iştirak hala potansiyelinin hayli altında kalıyor.

Fed Lideri Powell’ın, Lider Joe Biden’ın dört yıllık bir devir için daha adaylığıyla ilgili kendisini atama sürecinde salı günü Senato Bankacılık Komitesi’nin karşısına çıktığında enflasyonu durdurmak için ne yapmayı planladığı konusunda ağır sorularla karşılaşacak. Bir Cumhuriyetçi olan Powell, Fed’in geniş tabanlı ve kapsayıcı azamî istihdama ulaşmasına verdiği ehemmiyetten dolayı Biden ve öbür birtakım Demokratlardan dayanak kazandı.

Daha Süratli

Bloomberg anketine katılan ekonomistlerin medyan iddiasına nazaran, çarşamba günü açıklanacak bilgiler muhtemelen tüketici meblağlarının aralık ayında bir yıl öncesine göre %7 arttığını gösterecek. Bu, kasım ayındaki yıllık %6,8’lik yükselişin üzerine çıkacak ve 1982’den bu yana en büyük artış olacak.

AEA konferansında bir dizi tanınmış ekonomist tarafınca panellerde yapılan enflasyon ve Fed ile ilgili yorumlardan kimileri aşağıda:

Harvard Üniversitesi öğretim üyesi Furman, enflasyonun bu yıl da yükselmesini beklediğini ve çekirdek şahsi tüketim harcamaları fiyat endeksi için ortalama %3,2’lik bir iddiası olduğunu söylemiş oldu. Bu, Fed siyaset yapıcılarının 14-15 Aralık toplantılarında deklare ettikları %2,7’lik varsayımının üzerinde.

Furman’a nazaran, enflasyonun bu yıl geçen yıla göre %15 ihtimalle daha yükselecek. Ayrıyeten, Biden’ın merkez bankası idare heyeti için düşündüğü bildirilen üç adayın uzun müddettir “Fed’de bulunan herkesten çok daha güvercin” olduğunu da belirtti.

Para siyaseti kuralı yıllardır dünya çapında merkez bankaları için bir kılavuz direği olan Taylor, Fed’in eğrinin “oldukca gerisinde” olduğunu düşünüyor. Yapılan var iseyımlara bağlı olarak, federal fon oranının şu anda merkez bankası tarafınca hedeflenen yüzde sıfıra yakın düzey değil, %3 ila %6 içinde olması gerektiğini öne sürdü.

Hazine menkul değerlerinin getirilerinin geçen hafta sıçradığına dikkat çeken Stanford Üniversitesi profesörü, “daha fazlasının” görülmesini bekliyor.

Harvard Üniversitesi profesörü ve Bloomberg’e fiyatlı katkıda bulunan Summers, Hazine randımanının daha da yükselmesini öngörüyor.

“Arz ve talebi dengeleme gereksiniminin gerçekliği netleştikçe, faiz oranları önümüzdeki bir buçuk yıl ortasında değerli ölçüde artacaktır.” dedi.

Summers’a göre Columbia Üniversitesi profesörü Stiglitz fiyatlardaki artışla tedarik zinciri kahırlarına fazla değer veriyor.

Cumhuriyetçi Lider George W. Bush’un Beyaz Saray baş ekonomisti olan Gregory Mankiw’e bakılırsa, enflasyondaki artışın “büyük kısmının” arzdaki süreksiz kırılmalar kaynaklı. “Ayrıca epeyce sıkı bir işgücü piyasasına sahibiz ve bunu fiyat artışında görmeye başlıyorsunuz.” dedi.

Eski Lider Donald Trump aksiliği niçiniyle şu anda kendini siyasi bağımsız olarak tanımlayan Harvard profesörü, enflasyonun %7’de kalmamasına karşın, epey süratli bir biçimde %2’ye gerilerse “şaşıracağını” söylemiş oldu.

Eski Fed Lider Yardımcısı Alan Blinder, enflasyon tartışmasında kendisini hala “geçici” görüş sahipleri tarafının bir üyesi olarak saydığını söylemiş oldu.

Fakat Clinton idaresindeki Beyaz Saray’da bakılırsav yapan ve artık Princeton Üniversitesi’nde ders veren Blinder, “darboğaz enflasyonunu” hafifçeletmenin biraz vakit alabileceğini söylemiş oldu. Blinder, Fed siyaset yapıcılarının artan fiyat baskılarını tanımakta yavaş davrandıklarını da kelamlarına ekledi.

Artan kiralar, konut fiyatları ve artan fiyatlardan kaynaklanan enflasyonist baskılara işaret eden Columbia Üniversitesi profesörü, Fed siyaset yapıcılarının bu yıl için kaleme aldıkları üç çeyrek puanlık faiz artışının kâfi olup olmayacağından kuşku ettiğini belirtti.

Bloomberg
 
Üst